De meeste mensen kennen het wel: de kriebels in je buik als de afspraak bij de tandarts in je agenda staat. Misschien vind je het geluid van de boor vervelend, of ben je simpelweg zenuwachtig voor wat er gaat gebeuren. Maar wat als die zenuwen veranderen in iets anders? Wat als je je schaamt voor je gebit?
Misschien heb je een gaatje, is je tandvlees ontstoken, of poets je wel eens een keer (of tien) niet zo goed als je eigenlijk zou moeten. Je denkt dan misschien: ‘Ik kan daar echt niet aankomen, de tandarts gaat me vast veroordelen.’
Laten we één ding heel duidelijk afspreken: schaamte is nergens voor nodig.
Waarom tandartsen niet oordelen
Het is belangrijk om te beseffen wat het werk van een tandarts eigenlijk inhoudt. Een tandarts is er niet om je te beoordelen op je poetsgedrag of om een rapportcijfer te geven voor hoe je tanden eruitzien. Een tandarts is een zorgverlener. Denk er eens zo over na: als je met een gebroken arm naar het ziekenhuis gaat, vraagt de dokter ook niet of je wel voorzichtig genoeg hebt gedaan. Ze willen je gewoon helpen om die arm weer te laten genezen.
Zo werkt het bij de tandarts precies hetzelfde. Zij zien de hele dag door allerlei verschillende gebitten. Ze hebben alles al eens gezien, van perfecte glimlachen tot gebitten die wel een flinke opknapbeurt kunnen gebruiken. Jouw gebit is voor hen simpelweg een uitdaging die ze samen met jou willen oplossen.
De link met angst
Vaak gaan schaamte en angst hand in hand. Misschien ben je bang dat de behandeling pijn doet, of ben je bang dat de tandarts ziet dat je er een tijdje niet bent geweest. Die angst zorgt ervoor dat je het bezoek uitstelt, waardoor het probleem alleen maar groter wordt. En hoe groter het probleem, hoe groter de schaamte. Het is een cirkel die je moet doorbreken.
De beste manier om die cirkel te doorbreken is door eerlijk te zijn.
Hoe pak je dit aan?
Je hoeft het niet alleen te doen. Hier zijn drie tips om het makkelijker te maken:
-
Wees eerlijk bij de start: Zeg direct als je binnenkomt: “Ik vind het spannend” of “Ik schaam me een beetje voor hoe mijn gebit eruitziet.” Tandartsen waarderen die eerlijkheid enorm. Het geeft hen de kans om extra rustig uit te leggen wat ze gaan doen en je op je gemak te stellen.
-
Stel je eigen voorwaarden: Spreek af dat de tandarts stopt als jij je hand opsteekt. Dat geeft je de controle terug. Jij bent de baas in de stoel.
-
Focus op de toekomst: Een bezoek aan de tandarts is geen straf voor het verleden, maar een investering in je toekomst. Je gebit moet nog heel wat jaren mee; door nu te gaan, zorg je ervoor dat je straks weer zorgeloos kunt lachen, praten en eten.
Je bent niet alleen
Veel mensen – jong én oud – voelen zich precies zo als jij. Je bent niet de enige die wel eens een poetsbeurt overslaat of die met knikkende knieën in de wachtkamer zit.
De tandarts is er om je te helpen, niet om je te bekritiseren. Zodra je die stap durft te zetten en eerlijk bent over hoe je je voelt, zul je merken dat de drempel de volgende keer een stuk lager is. Je gebit is een medisch aspect van je lichaam, geen bewijs van wie je bent als persoon.
Dus, adem in, adem uit en zet die stap. Je tandarts staat klaar om je te helpen – zonder oordeel.
Wat is voor jou de grootste drempel om de tandarts te bellen voor een afspraak: is het vooral de angst voor de behandeling zelf, of speelt het gevoel van schaamte de hoofdrol?
Meer over dit onderwerp? Lees hier.
Zoek je een lieve tandarts bij jou in de buurt? Kijk dan eens hier.